Η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:

Πάγιο αίτημα και διεκδίκηση του δικηγορικού σώματος αποτελεί η μείωση του ΦΠΑ στις δικαστηριακές υπηρεσίες και η αύξηση του ορίου απαλλαγής ΦΠΑ από 10.000 σε 25.000 ευρώ, η μόνη μνημονιακή δέσμευση που δεν έχει εφαρμοστεί μέχρι σήμερα.
Το αίτημα αυτό συνδέεται άμεσα με την προάσπιση του δικαιώματος δικαστικής προστασίας των πολιτών και τη διευκόλυνση της πρόσβασης, ιδίως των οικονομικά αδύναμων εξ αυτών, στη Δικαιοσύνη.
Δυστυχώς, η Κυβέρνηση όχι μόνο αγνόησε τις τεκμηριωμένες προτάσεις του δικηγορικού σώματος, των ελευθέρων επαγγελματιών και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων για ένα δικαιότερο καθεστώς ΦΠΑ αλλά αρνήθηκε και την εναρμόνιση της εσωτερικής έννομης τάξης με την οδηγία 2020/285, που αφορά στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ για τις μικρές επιχειρήσεις με αποτέλεσμα να εκθέτει τη Χώρα για μία άλλη φορά στην ΕΕ.
Σημειώνουμε ότι το ισχύον όριο απαλλαγής ΦΠΑ στην Ελλάδα είναι 10.000 ευρώ, από τα χαμηλότερα στην ΕΕ. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι τα αντίστοιχα όρια είναι στην Αυστρία 35.000 ευρώ, στο Βέλγιο 25.000 ευρώ, στη Βουλγαρία 25.500 ευρώ (100.000 BGN ), στην Κροατία 39.000 ευρώ, στην Τσεχία 80.000 ευρώ (2.000.000 CZK), στην Εσθονία 40.000 ευρώ, στη Γαλλία 34.400 ευρώ για υπηρεσίες και 91.000 ευρώ για αγαθά, στη Γερμανία 22.000 ευρώ, στην Ιρλανδία 42.500 ευρώ για υπηρεσίες ή αγαθά μειωμένου συντελεστή, στην Ιταλία έως 85.000 ευρώ, στη Λιθουανία 45.000 ευρώ, στη Λετονία 50.000 ευρώ, στο Λουξεμβούργο 35.000 ευρώ, στη Μάλτα 30.000 ευρώ για υπηρεσίες και 35.000 ευρώ για αγαθά, με προοπτική τα όρια αυτά να αυξηθούν εντός του τρέχοντος έτους.
Η Κυβέρνηση προ του κινδύνου επιβολής κυρώσεων από την ΕΕ, μετά την αποστολή της αιτιολογημένης γνώμης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προωθεί εσπευσμένα νομοθετικές ρυθμίσεις, με το σχέδιο νόμου για τον Τελωνειακό Κώδικα που έχει εισαχθεί προς ψήφιση στη Βουλή. Με τις ρυθμίσεις αυτές , δυστυχώς, διατηρεί το εθνικό όριο για την απαλλαγή από ΦΠΑ στις 10.000 ευρώ, παρά τα ανωτέρω ευρωπαϊκά δεδομένα και τα δίκαια αιτήματα των ελευθέρων επαγγελματιών και επιστημόνων.
Τούτο, μάλιστα, οδηγεί στο παράδοξο αποτέλεσμα το όριο απαλλαγής ΦΠΑ – που αναφέρεται σε κύκλο εργασιών και όχι καθαρό εισόδημα- να είναι σημαντικά μικρότερο του ελάχιστου καθαρού φορολογητέου εισοδήματος των ελευθέρων επαγγελματιών, το οποίο ανέρχεται, με βάση τα τεκμήρια φορολόγησης, στις 15.000 ευρώ.

Η Συντονιστική Επιτροπή καταγγέλλει με τον πιο έντονο και κατηγορηματικό τρόπο τη μη αύξηση του ορίου απαλλαγής ΦΠΑ για εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ. Κατηγορεί την Κυβέρνηση ότι αγνοεί όχι μόνο την οικονομική κατάσταση χιλιάδων μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μεταξύ αυτών και ελευθέρων επαγγελματιών και επιστημόνων, που φορολογούνται υπέρμετρα και για εισοδήματα που δεν έχουν αποκτήσει με βάση τεκμαρτό προσδιορισμό και την ανάγκη στήριξής τους αλλά και την ανάγκη διευκόλυνσης της πρόσβασης των πολιτών στη Δικαιοσύνη.
Τυχόν επιχείρημα ότι δεν υπάρχει ο αναγκαίος δημοσιονομικός χώρος, έρχεται σε αντίθεση με τις διακηρύξεις περί πλεονάσματος δισεκατομμυρίων ευρώ.
Ούτε μπορεί να αποτελεί δικαιολογία η πρόσφατη οδυνηρή εμπειρία που ζει η Χώρα κάτω από το βάρος των πορισμάτων της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και άλλων ελεγκτικών οργάνων για παράνομες επιδοτήσεις αλλά και η επιβολή προστίμων για κακοδιαχείριση και ελλιπείς ελέγχους που, εν τέλει, θα επιβαρύνουν τον κρατικό προϋπολογισμό.
Η Συντονιστική Επιτροπή θα συνεδριάσει εκτάκτως και σε περίπτωση που η Κυβέρνηση εμμείνει στην επιλογή της αυτή θα λάβει αποφάσεις για κινητοποιήσεις του δικηγορικού σώματος. Καλεί δε, όλους τους φορείς των ελευθέρων επαγγελματιών, επιστημόνων και μικρομεσαίων επιχειρήσεων να ενώσουν τη φωνή τους μαζί της και να εντείνουν τις παρεμβάσεις τους για επίτευξη του κοινού πάγιου αιτήματός μας.

Η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, με αφορμή τη ρύθμιση για τρίμηνη αναστολή της υποβολής αιτήσεων χορήγησης ασύλου από άτομα που εισέρχονται παράνομα στη χώρα με οποιοδήποτε πλωτό μέσο που προέρχεται από τη Βόρεια Αφρική, εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:

1. Το δικαίωμα πρόσβασης στο άσυλο προβλέπεται και προστατεύεται από υπερνομοθετικής ισχύος διατάξεις του Διεθνούς και Ενωσιακού Δικαίου.
2. Το δικαίωμα διεθνούς προστασίας σε αιτούντες άσυλο και η αποφυγή βασανιστηρίων, απάνθρωπης και εξευτελιστικής μεταχείρισης αποτελούν θεσμικές υποχρεώσεις των κρατών από τις οποίες δεν μπορούν να παρεκκλίνουν. (ΕΔΔΑ, Khlaifia κατά Ιταλίας, 16483/12, 15-12-2016, σκ. 158). Το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να ζητήσει άσυλο “πρέπει να του αναγνωρίζεταιανεξαρτήτως των πιθανοτήτων επιτυχίας της αιτήσεώς του» (ΔΕΕ, C-821/19 Επιτροπή κατά Ουγγαρίας, 16-11-2021, σκ. 136).
3. Το άρθρο 15 ΕΣΔΑ εφαρμόζεται υπό τις προβλεπόμενες σε αυτό αυστηρές προϋποθέσεις. Τυχόν εφαρμογή του δεν αίρει την υποχρέωση συμμόρφωσης με άλλες διεθνείς υποχρεώσεις του κράτους, ενώ ορισμένα δικαιώματα (δικαίωμα στη ζωή, απαγόρευση βασανιστηρίων και απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης κλπ) δεν δύνανται να περιοριστούν. Σε διαφορετική περίπτωση, τίθεται υπό δοκιμασία το Κράτος Δικαίου και ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων αλλά και των υποχρεώσεων, κατά το Διεθνές Δίκαιο.
Στο πλαίσιο αυτό, η Συντονιστική Επιτροπή εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για τη συμβατότητα της συγκεκριμένης ρύθμισης με τις υπέρτερης τυπικής ισχύος διατάξεις του Διεθνούς και Ενωσιακού Δικαίου και ειδικότερα με τις διατάξεις της Διεθνούς Σύμβασης της Γενεύης 1951 για το καθεστώς των Προσφύγων, των άρθρων 4, 18 και 19 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, της Οδηγίας για τις διαδικασίες ασύλου (2013/32/ΕΕ), της Οδηγίας για την υποδοχή (2013/33/ΕΕ) και της Οδηγίας επιστροφών (2008/115/ΕΚ).
Η Συντονιστική Επιτροπή αναγνωρίζει τα προβλήματα που ανακύπτουν από τις αυξημένες μεταναστευτικές ροές και την ανάγκη λήψης μέτρων. Σε κάθε περίπτωση, τα μέτρα αυτά θα πρέπει να είναι συμβατά με το Διεθνές και Ενωσιακό Δίκαιο και την αρχή της αναλογικότητας, ενώ θα πρέπει να δημιουργηθούν και οι κατάλληλες υποδομές για την αξιοπρεπή κράτηση των ανθρώπων αυτών.

Την Παρασκευή 11 Ιουλίου 2025 αντιπροσωπεία της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων απαρτιζόμενη από τον Πρόεδρο της Ολομέλειας και Πρόεδρο του ΔΣΑ, κ. Δημήτρη Βερβεσό, τα μέλη του προεδρείου της Ολομέλειας, κ. Δημήτρη Φινοκαλιώτη, Πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης και κ. Ηλία Κλάππα Πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιά, τα μέλη της Συντονιστικής Επιτροπής κ. Νίκο Λογοθέτη, Πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Ηρακλείου, κ. Θανάση Μακρυγιάννη, Πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Λαμίας και κ. Θανάση Πετρόπουλο, Πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου Κυπαρισσίας, και το μέλος του ΔΣ του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών κ. Φώτη Γιαννούλα, συναντήθηκε με τον Υπουργό Δικαιοσύνης, κ. Γιώργο Φλωρίδη στο Υπουργείο Δικαιοσύνης, προκειμένου να αναδείξει τα κύρια σημεία, τα οποία η Ολομέλεια των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων κρίνει επιτακτικό να τροποποιηθούν σε σχέση με το περιεχόμενο του νομοσχεδίου για την αλλαγή του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση.
Η αντιπροσωπεία της Ολομέλειας επέμεινε ιδιαίτερα:
- Στην έναρξη ισχύος των νέων ρυθμίσεων: Κάθε σκέψη που θέτει τον χρόνο έναρξης ισχύος των ρυθμίσεων προ της 1.1.2026 (είτε εν όλω είτε εν μέρει) δεν λαμβάνει υπ’ όψιν την πραγματικότητα και κυρίως την αδήριτη ανάγκη να ενημερωθεί η νομική κοινότητα για το περιεχόμενο των αλλαγών.

- Στα ζητήματα που αφορούν την πλατφόρμα επαναπροσδιορισμού των ανακοπών περί την εκτέλεση και ιδίως στο ζήτημα της εξατομικευμένης πληροφόρησης των διαδίκων.

- Στο δικαίωμα αναβολής στον β΄ βαθμό δικαιοδοσίας, στο οποίο ο περιορισμός του μόνο για λόγους ανωτέρας βίας θα δημιουργήσει αλυσίδα σοβαρών προβλημάτων.

- Στην προβληματική διατύπωση του άρθρου 227 ΚΠολΔ, από το οποίο αφενός μεν απουσιάζει η εξειδίκευση των τυπικών ζητημάτων, που επιβάλλουν την υποχρέωση ενημέρωσης εκ μέρους του δικαστή πριν από την έκδοση απόφασης, αφετέρου δε επιβάλλει με την Διάταξη, όπως την ορίζει εκεί, μια οριζόντια προδικασία σε όλες ανεξαιρέτως τις διαφορές, που μοιάζει με υποχρέωση προκατάθεσης προτάσεων προ 20ημέρου, κάνοντας όλες τις δίκες δυσκίνητες και περίπλοκες.

- Στα προβλήματα που γεννώνται από το νέο άρθρο 237 ΚΠολΔ στη νέα τακτική διαδικασία με κυρίαρχα την πλήρη έλλειψη ανασταλτικού  αποτελέσματος των διαδικασιών διαμεσολάβησης, την ακαταλληλότητα της Διάταξης να αποτελέσει το μέσο εκκαθάρισης όλων των ζητημάτων προ της δικασίμου (όπως την πραγματογνωμοσύνη και την αναβολή με τα άρθρα 249-250 ΚΠολΔ) και διάφορες κρίσιμες ελλείψεις της διατύπωσης του σχεδίου που είναι στην διαβούλευση.

- Στην πρόβλεψη συντομότερης προθεσμίας επίδοσης της αγωγής σε σχέση με το σήμερα ισχύον πλαίσιο, κάτι που πρόκειται να δημιουργήσει πλείστα πρακτικά προβλήματα ιδίως σε πολυπρόσωπες δίκες ή αγωγές που πρέπει να επιδοθούν στο εξωτερικό.

- Στην πρόβλεψη ανεπαρκούς προθεσμίας άσκησης αντέφεσης και πρόσθετων λόγων ενδίκων μέσων (μόλις 30 ημερών μετά την λήξη της προθεσμίας κλητεύσεως).

- Στην προβληματική ρύθμιση για την κατάργηση της δίκης σε περίπτωση ματαίωσης και μη επαναπροσδιορισμού εντός έτους, που εισάγεται τώρα και για το β΄ βαθμό δικαιοδοσίας.

- Στο ζήτημα της πλήρους κατάργησης της έδρας του συμβολαιογράφου ως κριτηρίου για τον προσδιορισμό του τόπου διενέργειας του πλειστηριασμού

- Στην αύξηση του ορίου αρμοδιότητας μεταξύ Πολυμελούς Πρωτοδικείου και Μονομελούς Εφετείου ως δευτεροβάθμιων δικαστηρίων από το ποσό των 30.000,00€ που προβλέπεται σήμερα στο ποσό των 80.000,00€ που προβλέπεται στο νομοσχέδιο.

- Στις αλλαγές της διαδικασίας των μικροδιαφορών, που εξακολουθούν να θεσπίζουν ένα περίπλοκο και δυσκίνητο σύστημα που δεν συνάδει με την φύση των διαφορών και την ανάγκη ευέλικτης διαδικασίας.

- Στην εισαγωγή ρητής ρύθμισης αναφορικά με την ευθύνη των Δικηγόρων κατά την έκδοση Πράξεων κατά τον ΚΠολΔ που να περιορίζει ρητά την ευθύνη μόνο στο δόλο και την βαριά αμέλεια, όπως ακριβώς ισχύει για την ευθύνη των δικαστών. Η ρύθμιση είναι πολύ πιο αναγκαία μετά την μεταφορά της αρμοδιότητας και της έκδοσης διαταγών πληρωμής και διαταγών απόδοσης μισθίου στους δικηγόρους.

Ο Υπουργός διαβεβαίωσε την αντιπροσωπεία της Ολομέλειας ότι θα λάβει σοβαρά υπ’ όψιν τις παρατηρήσεις της και ότι θα επιφέρει αλλαγές στο νομοσχέδιο είτε στο υπό κατάθεση στη Βουλή κείμενο είτε κατά την επεξεργασία στις Επιτροπές.
Η Ολομέλεια παραμένει σε εγρήγορση και παρακολουθεί στενά κάθε εξέλιξη, στην προσπάθεια να εξασφαλίζει ότι το νέο δικονομικό πλαίσιο θα διασφαλίζει καλύτερες συνθήκες στην απονομή της Πολιτικής Δικαιοσύνης, χωρίς κινδύνους απώλειας δικαιωμάτων για τους διαδίκους.

Δυνάμει της υπ’ αριθμ. 33305/2024 Υπουργικής Απόφασης του Υπουργού Δικαιοσύνης (ΦΕΚ Β’ 2706/9-5-2024), με την οποία θεσπίζονται οι ειδικές και τεχνικές ρυθμίσεις που αφορούν την λειτουργία των καταλόγων των δικηγόρων που αναλαμβάνουν να εκδίδουν πράξεις (για προσημειώσεις και κληρονομητήρια) και να επεξεργάζονται φακέλους (για σωματεία), μεταξύ άλλων προβλέπεται και η επικαιροποίηση των σχετικών καταλόγων από 15-9-2025.

Προς τούτο η Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων διοργανώνει διαδικτυακά σεμινάρια πιστοποίησης περιόδου Ιουλίου-Σεπτεμβρίου, για όσους συναδέλφους επιθυμούν να τα παρακολουθήσουν και δεν περιλαμβάνονται στους σχετικούς καταλόγους.

Όσοι συνάδελφοι έχουν παρακολουθήσει τα αντίστοιχα σεμινάρια περιόδου Σεπτεμβρίου-Οκτωβρίου 2024, αλλά δεν υπέβαλαν αίτηση υπαγωγής στους σχετικούς καταλόγους δεν είναι απαραίτητο να παρακολουθήσουν εκ νέου τα ειδικά σεμινάρια.

Θα μπορούν όμως να υποβάλουν αίτηση υπαγωγής στους σχετικούς καταλόγους, σε ημερομηνίες που θα γνωστοποιηθούν με νεώτερη ανακοίνωση. Οι συνάδελφοι που επιθυμούν να συμμετέχουν στα σεμινάρια μπορούν να υποβάλλουν αίτηση μέσω Portal Olomeleia από το Σάββατο 12/7/2025, ώρα 14.00΄ έως και την Πέμπτη 17/7/2025 και ώρα 18.00 (https://olomeleia.gr >>Αιτήσεις >>Αίτηση συμμετοχής στα σεμινάρια πιστοποίησης – Νέα Δικηγορική Ύλη)

Το σεμινάριο θα παρακολουθούν από ειδικό link που θα αναρτάται στο portal Olomeleia μισή ώρα πριν την έναρξη, μέσω της ηλεκτρονικής αίτησης. 

Τα σχετικά βιντεοσκοπημένα video και το εκπαιδευτικό υλικό θα είναι διαθέσιμα για όλους τους συναδέλφους και μετά το πέρας των σεμιναρίων.

Επισημαίνεται ότι η συνεχής και αδιάλειπτη παρακολούθηση όλων των Σεμιναρίων κατά το χρόνο διεξαγωγής τους, που ο κάθε συνάδελφος έχει επιλέξει, είναι υποχρεωτική καθ’ όλη την διάρκειά τους, άλλως δεν θα εκδίδεται η σχετική βεβαίωση παρακολούθησης-πιστοποίησης, προκειμένου να συμπεριληφθούν στους ειδικούς καταλόγους. Θα ακολουθήσει νεώτερη ανακοίνωση για τις ημέρες και ώρες διεξαγωγής των σεμιναρίων ανά ενότητα.

Το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Γιαννιτσών, στην τακτική συνεδρίασή του της 03-07-2025, αποφάσισε, ότι κατά το χρονικό διάστημα από 14-07-2025 έως και 31-08-2025, τα δικηγορικά γραφεία των μελών του Δικηγορικού Συλλόγου Γιαννιτσών, θα παραμείνουν κλειστά κατά τις απογευματινές ώρες.

Με σκοπό τον καλύτερο προγραμματισμό των εργασιών των συναδέλφων ενημερώνουμε, ότι η γραμματεία του Δικηγορικού Συλλόγου Γιαννιτσών την Πέμπτη, 10-07-2025 θα λειτουργήσει μετά τις 11:30. Παρακαλούνται οι συνάδελφοι να προγραμματίσουν τις τυχόν εργασίες τους έγκαιρα, ώστε να μην δημιουργηθεί το παραμικρό πρόβλημα στην εκτέλεση αυτών.

Προκειμένου να συμβάλουμε στην ενημέρωση των συναδέλφων, με το παρόν σημείωμα παρουσιάζουμε όσο γίνεται πιο συνοπτικά και εύληπτα τα βασικά σημεία που αλλάζουν στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας βάσει του σχεδίου νόμου που ανήρτησε το Υπουργείο Δικαιοσύνης σε δημόσια διαβούλευση.

Τις επόμενες μέρες θα συνεδριάσουν τα όργανα του Δικηγορικού
Συλλόγου, προκειμένου να υπάρξει εκτενέστερη ενημέρωση, αλλά και να ληφθούν αποφάσεις για την στάση του σώματος αναφορικά με τις προτεινόμενες αλλαγές:
(1) Προθεσμία επίδοσης για όλα τα δικόγραφα: Όχι μόνο στην νέα τακτική, αλλά σε όλες τις διαδικασίες οι αγωγές πρέπει να επιδίδονται εντός 20 ημερών από την κατάθεσή τους.
(2) Όλες οι δικάσιμοι πρέπει να προσδιορίζονται μεταξύ 6ου και 7ου μήνα από την κατάθεση της αγωγής (ή μεταξύ 9ου και 10ου μήνα σε περίπτωση ανάγκης επίδοσης στην αλλοδαπή). Αυτό ισχύει και για την νέα τακτική: και σε αυτές θα παίρνουμε δικάσιμο με την κατάθεση της αγωγής.
(3) Χαλαρώνουν οι προϋποθέσεις ορισμένου της αγωγής; Κατά την διατύπωση του νέου άρθρου 216 ΚΠολΔ, η έκθεση των γεγονότων στην αγωγή μπορεί να μην είναι πια «σαφής» και η περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς μπορεί να μην είναι πια «ακριβής».
(4) Ενιαιοποίηση προθεσμιών προτάσεων-προσθήκης: Με εξαίρεση τις υποθέσεις της τακτικής διαδικασίας, παντού επιβάλλεται ο κανόνας: Οι προτάσεις στην έδρα, η προσθήκη εντός 5 εργασίμων ημερών από την συζήτηση. Επαναφέρεται το καταργημένο άρθρο 269 ΚΠολΔ.
(5) Εισάγονται προθεσμίες για την έκδοση δικαστικών αποφάσεων μέσα στον ΚΠολΔ. Κατά το νέο άρθρο 307 οι δικαστικές αποφάσεις πρέπει να εκδίδονται εντός 6 μηνών γενικώς, 4 μηνών στην εκουσία δικαιοδοσία και 1 μηνός στα ασφαλιστικά. Αν ο δικαστής διαπιστώνει ότι δεν μπορεί να τηρήσει την προθεσμία, οφείλει να ενημερώσει τον Προϊστάμενο του Δικαστηρίου για τους λόγους της καθυστέρησης και τον επιπλέον χρόνο που χρειάζεται που δεν μπορεί να υπερβαίνει τους 2 μήνες την αρχική προθεσμία (1 μήνα επί ασφαλιστικών μέτρων). Ο προϊστάμενος με την σειρά του οφείλει να διαβιβάσει την ενημέρωση στον Άρειο Πάγο και στον Επιθεωρητή και να ενημερώσει τους διαδίκους περί της καθυστέρησης και την νέα προθεσμία. Κατά το νέο άρθρο 144 ΚΠολΔ οι προθεσμίες ορίζονται ως «υποχρεωτικές» και για τους δικαστές, ενώ η τήρηση των προθεσμιών αυτών επιχειρείται να διασφαλιστεί και με πειθαρχικά μέτρα κατά των δικαστών που δεν τις τηρούν.
(6) Εισάγεται η Διάταξη τόσο στην τακτική διαδικασία (στο άρθρο 237), όσο και στις λοιπές διαδικασίες (με το νέο άρθρο 227). Η Διάταξη είναι ένα μέσο προδικαστικού ελέγχου. Με αυτή επιδιώκεται η συμπλήρωση τυπικών ελλείψεων, αλλά και η συμπλήρωση της ποσοτικής αοριστίας των εισαγωγικών δικογράφων, καθώς και η απόρριψη της αγωγής σε περίπτωση μη θεραπεύσιμης αοριστίας. Δεν έχει αιτιολογία και αν ο διάδικος που δεν συμφωνεί με αυτή, επιμένει να δικάσει, μπορεί να το κάνει με τον κίνδυνο να καταδικαστεί να καταβάλει διπλάσια δικαστικά έξοδα σε σχέση με αυτά που κανονικά θα πλήρωνε σε περίπτωση ήττας.

Σε περίπτωση που ο ενάγων συμπληρώσει την ποσοτική αοριστία μέσα στην προθεσμία που ο νόμος τάσσει, ο αντίδικός του έχει συμπληρωματική προθεσμία αντίκρουσης. Ειδικά στην περίπτωση των ειδικών διαδικασιών το Ν/Σ προβλέπει ότι αν ο εναγόμενος επιθυμεί να διατηρήσει το δικαίωμα να προσβάλει την εκδοθησόμενη απόφαση για εσφαλμένη κρίση σε σχέση με το ορισμένο της αγωγής, πρέπει να εγείρει την αιτίαση 20 μέρες προ της δικασίμου.
Επισημαίνεται ότι την Διάταξη εκδίδει ο ίδιος δικαστής που δικάζει την αγωγή και όχι κάποιος τρίτος.
(7) Η Διάταξη αυτή στην νέα τακτική γίνεται το μέσο με το οποίο θα διατάσσεται ο χωρισμός και η συνένωση υποθέσεων, η εξέταση μαρτύρων, η διενέργεια αυτοψίας ή πραγματογνωμοσύνης, η αναστολή/αναβολή της δίκης κατά τα άρθρα 246-250 ΚΠολΔ. Το ίδιο ισχύει και στις ειδικές όσον αφορά στην αυτοψία ή την πραγματογνωμοσύνη.
(8) Στην τακτική διαδικασία το δικαστικό ένσημο πρέπει να κατατίθεται μέχρι την προσθήκη, ενώ η «διαδικασία της διαμεσολάβησης» δεν αναστέλλει τις προθεσμίες των άρθρων 237-238 ΚΠολΔ.
(9) Μικροδιαφορές: Το όριο πάει από τις 5.000,00€ στις 8.000,00€, η μη παράσταση στο ακροατήριο δεν συνεπάγεται συνέπειες για τους διαδίκους, αρκεί να έχουν καταθέσει υπομνήματα και αποδεικτικά μέσα. Αν δεν το έχουν πράξει, εντός 2 μηνών από την πάροδο της προθεσμίας, το Δικαστήριο εκδίδει την απόφαση που είτε ματαιώνει είτε εφαρμόζει τους κανόνες της ερημοδικίας. Ο Δικαστής δικάζει μη δεσμευόμενος από τους δικονομικούς κανόνες. Εισάγεται αναιτιολόγητη ανακοπή ερημοδικίας κατά παρέκκλιση όσων ορίζονται στο άρθρο 501 ΚΠολΔ.
(10) Αναβολή κατά το άρθρο 241 ΚΠολΔ. Στον β΄ βαθμό αναβολή θα επιτρέπεται μόνον μία φορά και μόνο για ανωτέρα βία. Για το λόγο αυτό καταργείται και το παράβολο της αναβολής στο Εφετείο, το οποίο όμως διπλασιάζεται για τις αναβολές ενώπιον του Μονομελούς και του Πολυμελούς Πρωτοδικείου.
(11) Όλα τα ένδικα μέσα ασκούνται και πάλι δια καταθέσεως, αλλά στο δικαστήριο του ενδίκου μέσου και όχι στο εκδόν δικαστήριο. Η προθεσμία κλητεύσεως είναι τριάντα (30) ημερών από την άσκηση του δικογράφου. Από την λήξη της προθεσμίας αυτής αφετηριάζεται η προθεσμία αντέφεσης και πρόσθετων λόγων. Οι 2 προηγούμενες προτάσεις δεν ισχύουν στην δίκη της αναίρεσης, στην οποία ισχύουν γενικά όσα ξέρουμε.
(12) Στον Άρειο Πάγο επαναφέρεται η Εισήγηση με διατήρηση και της διαδικασίας προδικαστικού προελέγχου κατά το άρθρο 571 παρ. 1 ΚΠολΔ (το πρόδρομο εργαλείο της νέας «Διάταξης»).

(13) Το όριο αρμοδιότητας μεταξύ Πολυμελούς Πρωτοδικείου και Μονομελούς Εφετείου επί εφέσεων κατά αποφάσεων Μονομελούς Πρωτοδικείου πηγαίνει από τις 30.000,00€ σε 80.000,00€ και από 800,00€ (επί μισθώσεων) σε 1.000,00€.
(14) Το άρθρο 260 παρ. 2 περί κατάργησης της δίκης σε περίπτωση ματαίωσης αν δεν προσδιορισθεί νέα δικάσιμος εντός 90 ημερών ρητώς εξαιρείται από τις δίκες της ανακοπής ερημοδικίας, της αναψηλάφησης και της αναίρεσης, αλλά εισάγεται ρητώς στην περίπτωση της έφεσης. Η κατάργηση της δίκης στην περίπτωση αυτή δεν θα επέρχεται με την πάροδο 90 ημερών, όπως προβλέπεται στο άρθρο 260 παρ. 2, αλλά ενός (1) έτους από την ματαίωση.
(15) Η καταχρηστική προθεσμία άσκησης ενδίκων μέσων γίνεται 1 έτους (αντί 2 ετών που ισχύει σήμερα).
(16) Η αρμοδιότητα για την έκδοση διαταγών πληρωμής και διαταγών απόδοσης μισθίου (που πλέον θα μπορούν να εκδίδονται και επί λήξεως της μισθώσεως και όχι μόνο επί καθυστερούμενων μισθωμάτων) μεταφέρεται στους Δικηγόρους. Μόνον η περιαφή του εκτελεστήριου τύπου θα γίνεται από την Γραμματεία του Δικαστηρίου.
(17) Επαναφέρεται η δυνατότητα άσκησης αίτησης αναστολής κατά διαταγής πληρωμής και στην περίπτωση της ανακοπής του άρθρου 633 ΚΠολΔ (και όχι μόνο κατά το άρθρο 632 ΚΠολΔ).
(18) Καταργείται ξανά η υποχρέωση άσκησης τακτικής αγωγής μέσα σε προθεσμία από την έκδοση απόφασης ασφαλιστικών μέτρων για προσωρινή ρύθμιση κατάστασης, που προβλέπεται σήμερα στο άρθρο 732 Α ΚΠολΔ.
(19) Η δημοσίευση των διαθηκών, καθώς και η κήρυξη της διαθήκης ως κυρίας γίνεται από τους Συμβολαιογράφους, μέσω πλατφόρμας που διαχειρίζονται οι Συμβολαιογραφικοί Σύλλογοι.

Για την κήρυξη ιδιόγραφης διαθήκης ως κυρίας προβλέπεται η παράσταση του αιτούντος μετά πληρεξουσίου δικηγόρου και εξέταση 2 μαρτύρων ενώπιον του Συμβολαιογράφου.
(20) Καταργείται το άρθρο 912 ΚΠολΔ σε σχέση με την αναστολή κατά απόφασης που κηρύχθηκε προσωρινά εκτελεστή. Η αίτηση αναστολής κατά των αποφάσεων αυτών ρυθμίζεται αποκλειστικά από το νέο άρθρο 913. Αποκλειστικά αρμόδιο θα είναι το δικαστήριο του ενδίκου μέσου, που θα επιλαμβάνεται είτε με βάση αυτοτελή αίτηση μέχρι την συζήτηση του ενδίκου μέσου, είτε με την έφεση/ανακοπή ερημοδικίας ή τις προτάσεις σε κάθε στάση της δίκης.
(21) Η ανακοπή του άρθρου 933 όταν εκτελεστός τίτλος είναι διαταγή πληρωμής, δεν θα μπορεί να περιέχει λόγους που μπορούσαν να προβληθούν με ανακοπή του άρθρου 632 ΚΠολΔ.

(22) Καταργείται η υποχρέωση ορισμού συμβολαιογράφου ως υπαλλήλου του πλειστηριασμού με βάση τον τόπο του πράγματος που εκπλειστηριάζεται.
Απαιτείται και αρκεί να διορίζεται πιστοποιημένος συμβολαιογράφος.
(23) Για τον επαναπροσδιορισμό των εκκρεμών ανακοπών περί την εκτέλεση που έχουν προσδιορισθεί να δικαστούν μετά την 1.1.2026 προβλέπεται μηχανισμός επαναπροσδιορισμού μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας στα πρότυπα του επαναπροσδιορισμού των υποθέσεων Ν. 3869/2010. Το σύστημα προβλέπει υποχρεωτική συμμετοχή όλων των ανακοπτόντων, ενώ η σχετική δίκη (που ξεκίνησε ως δίκη διεπόμενη από τις διατάξεις περί ειδικών διαδικασιών) διεξάγεται στα πρότυπα της νέας τακτικής διαδικασίας (χωρίς μάρτυρες, με ένορκες βεβαιώσεις, χωρίς δικαίωμα αναβολής κλπ.).
(24) Έναρξη ισχύος των νέων διατάξεων προβλέπεται η 16 η Σεπτεμβρίου 2025. Ειδικά οι διατάξεις για την πλατφόρμα επαναπροσδιορισμού των ανακοπών θα τεθούν σε ισχύ με την έκδοση ΥΑ (που θα γίνει όταν θα ετοιμαστεί η πλατφόρμα).
(25) Από το νομοσχέδιο απουσιάζουν μεταβατικές διατάξεις με εξαίρεση κάποιες για την δημοσίευση διαθηκών και τα ένδικα μέσα.
Οι ανωτέρω τροποποιήσεις δεν είναι οι μοναδικές. Υπάρχουν και πολλές άλλες τροποποιήσεις καθόλου ασήμαντες. Επιλέξαμε να παρουσιάσουμε τις πιο κομβικές και κεντρικές αλλαγές που θα μπορούσαν να περιληφθούν σε μία σύντομη ενημέρωση.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ: Φώτης Γιαννούλας, Σύμβουλος ΔΣΑ

Κατόπιν νέας επικοινωνίας με στελέχη της ΑΑΔΕ μετά και την ψήφιση του ν. 5197/2025, άρθρο 61, προβαίνουμε στις κάτωθι διευκρινίσεις:
- Για την εύρυθμη υποβολή των φετινών φορολογικών δηλώσεων θα ακολουθείται όλη η διαδικασία όπως ακριβώς αναφέρεται στην ανακοίνωση της 16/4/2025 με μια μικρή τροποποίηση. Για την εμφάνιση του αφορολογήτου ποσού στο έντυπο της φορολογικής δήλωσης Ε1 η καταχώριση θα γίνει στον κωδικό 659, 660 στην περίπτωση « Λοιπές περιπτώσεις» χωρίς αναγραφή ΑΦΜ ή σε διαφορετική περίπτωση με το ΑΦΜ του Δικηγορικού Συλλόγου.
- Περαιτέρω για την αντιμετώπιση των πράξεων της νέας δικηγορικής ύλης που αφορά την χρήση του 2025 και καθεξής, ετοιμάζεται απόφαση από την ΑΑΔΕ για διευκρινήσεις στα ζητήματα που αφορούν τα Ε.Λ.Π., τα MYDATA και το ΦΠΑ.

Η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, η οποία συνεδρίασε σήμερα 21.6.2025, με αφορμή την από 20.6.2025 ανακοίνωση της Προέδρου του Αρείου Πάγου, εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:

1. H Πρόεδρος του Αρείου Πάγου θα αναμέναμε να γνωρίζει, ως Πρόεδρος και του Ανωτάτου Πειθαρχικού Συμβουλίου των Δικηγόρων, ότι, σε περίπτωση διάπραξης τυχόν πειθαρχικών παραπτωμάτων δικηγόρων ενώπιον Δικαστηρίου, δεν υφίσταται δυνατότητα αυτεπάγγελτης διερεύνησης αλλά απαραίτητη προϋπόθεση για την κίνηση της πειθαρχικής διαδικασίας, σύμφωνα και με τις ειδικές διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (άρθρο 336 ) και του Κώδικα Δικηγόρων (άρθρο 155), είναι η προηγούμενη υποβολή αρμοδίως πειθαρχικής αναφοράς, μη αρκούσης της γνώσης γεγονότων με οποιοδήποτε άλλο τρόπο.
Μέχρι σήμερα ούτε έστω μία απλή Αναφορά- Εκθεση δεν έχει περιέλθει στο αρμόδιο πειθαρχικό όργανο των δικηγόρων από το Εφετείο Λαμίας.
2. Ιδιαίτερη εντύπωση μας προκαλεί το γεγονός ότι, η Πρόεδρος του Αρείου Πάγου λίγες μόλις ημέρες πριν την αφυπηρέτησή της, αντί να ασχοληθεί με την κριτική αποτίμηση της λειτουργίας της Δικαιοσύνης επί της θητείας της, παρεμβαίνει αυτόκλητα στο δημόσιο διάλογο που έχει αναπτυχθεί μεταξύ της Συντονιστικής Επιτροπής και της Ενωσης Δικαστών και Εισαγγελέων σχετικά με καταχρηστικές συμπεριφορές δικαστικών λειτουργών και δικηγόρων ενώπιον Δικαστηρίου με τις συγκλίνουσες αλλά και αποκλίνουσες θέσεις τους επί του θέματος αυτού.
Προφανώς, έχει ενοχληθεί ιδιαίτερα από τις παρεμβάσεις των θεσμικών μας οργάνων τόσο για την προάσπιση του Κράτους Δικαίου όσο και για τα κακώς κείμενα στη λειτουργία της Ελληνικής Δικαιοσύνης.
3. Η Συντονιστική Επιτροπή με την από 12.6.2025 προαναφερόμενη ανακοίνωσή της καλούσε την 'Ενωση Δικαστών και Εισαγγελέων, τη μεγαλύτερη συνδικαλιστική οργάνωση των δικαστών και εισαγγελέων της χώρας, να τοποθετηθεί για ελεγκτέες πειθαρχικά συμπεριφορές δικαστικών λειτουργών και όχι προκειμένου να ασκήσει κατ’ αυτών πειθαρχικό έλεγχο.
Η Πρόεδρος του ΑΠ θα έπρεπε σαφώς να γνωρίζει ότι σε όσες περιπτώσεις μας καταγγέλθηκαν τέτοιες συμπεριφορές δικαστικών λειτουργών κατά δικηγόρων απευθυνθήκαμε στα αρμόδια προς τούτο πειθαρχικά όργανα για τις κατά νόμο ενέργειες.
4. Ως προς την μνημονευόμενη αναφορά της Πρωτοδίκη Βόλου κατά δικηγόρου, ενημερώνουμε ότι έχει κινηθεί άμεσα η προβλεπόμενη πειθαρχική διαδικασία, η μυστικότητα, όμως, που τη διέπει, δεν μας επιτρέπει να δημοσιοποιήσουμε περαιτέρω στοιχεία της υπόθεσης, γεγονός που δεν πράττει η Πρόεδρος του ΑΠ δίνοντας στη δημοσιότητα, ως μη όφειλε, συγκεκριμένα στοιχεία. Η πειθαρχική δικαιοδοσία, λόγω της σοβαρότητάς της, είναι προφανές ότι δεν μπορεί να εντάσσεται σε λογικές επικοινωνιακής διαχείρισης.
Εκφράζουμε την ικανοποίησή μας, πάντως, ότι σε αυτή την περίπτωση, η Πρόεδρος του ΑΠ περιορίζει το ενδιαφέρον της στην λειτουργία των πειθαρχικών οργάνων των δικηγόρων και δεν ασχολείται με την πορεία της ποινικής διαδικασίας στην ίδια υπόθεση.
5. Το δικηγορικό σώμα δεν αναμένει τις υποδείξεις της Προέδρου του ΑΠ για τη διαφύλαξη της αξιοπρέπειας του δικηγόρου και την προάσπιση του κύρους του δικηγορικού λειτουργήματος. Το πράττει, άλλωστε, υπεύθυνα και διαχρονικά.

Δημοσιεύθηκε η με αριθμ. 34233 οικ./13-06-2025 ΚΥΑ (ΦΕΚ 2195/Γ/13-06-2025), με την οποία προκηρύσσεται διαγωνισμός για την εισαγωγή στην Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών εκατόν είκοσι δύο (122) σπουδαστών.

Την ΚΥΑ θα βρείτε στο σχετικό τμήμα της ιστοσελίδας μας (Χρήσιμα Αρχεία).